Zrenjanin, 9. oktobar 2026. – Srpska pravoslavna crkva i njeni vernici danas, 9. oktobra, obeležavaju praznik Svetog apostola i jevanđeliste Jovana Bogoslova, jednog od dvanaestorice Hristovih apostola i jednog od najbližih učenika Isusa Hrista.
Ovaj svetitelj u hrišćanskoj tradiciji zauzima posebno mesto kao propovednik ljubavi, istine i vere, a njegov život i učenje vekovima predstavljaju nadahnuće vernicima.
Sveti Jovan Bogoslov bio je sin ribara Zevedeja i Salome, a brat apostola Jakova. Prema jevanđeljskom predanju, zajedno sa bratom ostavio je ribarske mreže i krenuo za Isusom Hristom. Bio je svedok brojnih događaja iz Hristovog života, uključujući Preobraženje na gori Tavor, a prisustvovao je i njegovom raspeću. Prema crkvenom predanju, Hristos je upravo Jovanu, dok je stradao na krstu, poverio brigu o svojoj majci, Presvetoj Bogorodici. Ovaj čin smatra se posebnim svedočanstvom poverenja i ljubavi.
Apostol koji je propovedao ljubav
Sveti Jovan Bogoslov tradicionalno se smatra piscem četvrtog Jevanđelja, tri saborne poslanice i Otkrivenja Jovanovog, poslednje knjige Novog zaveta. Njegovi spisi zauzimaju posebno mesto u hrišćanskoj teologiji, a jedna od najpoznatijih poruka koja se vezuje za njegovo učenje glasi: „Bog je ljubav“.
Prema predanju, Sveti Jovan je veliki deo života proveo propovedajući hrišćanstvo u Maloj Aziji, naročito u Efesu. Zbog svoje vere bio je progonjen i prognan na ostrvo Patmos, gde se, prema crkvenoj tradiciji, vezuje nastanak knjige Otkrivenja. Za razliku od većine drugih apostola, koji su postradali mučeničkom smrću, veruje se da je Sveti Jovan doživeo duboku starost i upokojio se prirodnom smrću.
Narodna verovanja i običaji
U srpskom narodu Sveti Jovan Bogoslov poštuje se kao zaštitnik onih koji tragaju za znanjem, istinom i duhovnom mudrošću. Njegov praznik prilika je da se vernici podsete značaja međusobnog razumevanja, praštanja i pomoći bližnjima.
Prema narodnoj tradiciji, na ovaj dan posebno se ističe važnost mira u porodici, dobrih dela i izbegavanja svađa. Vernici koji su u mogućnosti odlaze u crkvu na molitvu, dok se u domovima svetitelj pominje sa poštovanjem. Crkva, međutim, naglašava da suština praznika nije u narodnim zabranama i sujeverju, već u molitvi, ljubavi prema bližnjima i životu u skladu sa hrišćanskim vrednostima.
Svetitelj čija poruka traje vekovima
Sveti Jovan Bogoslov u pravoslavnoj ikonografiji često se prikazuje sa knjigom Jevanđelja, dok je njegov simbol orao, koji predstavlja duhovnu uzvišenost i dubinu njegovog bogoslovskog učenja. Srpska pravoslavna crkva njegov spomen obeležava dva puta godišnje – 21. maja i 9. oktobra po građanskom kalendaru.
Poruka Svetog Jovana Bogoslova ostala je jednostavna, ali snažna: bez ljubavi prema drugom čoveku nema ni istinske vere. Upravo zbog toga današnji praznik predstavlja podsetnik na vrednosti koje ne gube značaj ni posle gotovo dve hiljade godina.